Reel Kesim Güven Endeksi ile Bankacılık Sektörünün Uluslararası Ticarette Bir Ödeme Yöntemi Olan Akreditife Etkileri: Türkiye Örneği

Uluslararası ticarette akreditif hem ithalatçıyı hem de ihracatçıyı karşı taraf riskinden koruyan şartlı bir ödeme yöntemidir. Sunduğu korumayı banka garantisi ile sağladığından akreditifler aynı zamanda bir gayrinakdi kredi türüdür. Bu kapsamda akreditif uluslararası piyasalardaki istikrarlı yapının sürdürülebilirliğine birçok açıdan katkı sunmaktadırlar. Güvenli bir ödeme yöntemi olan akreditifi hem arz hem de talep yönünde etkileyen faktörleri değerlendirmek önemlidir. Bu nedenle çalışmada reel kesim güven endeksi (RKGE) ile bankacılık sektörü aktif büyüklüğünün akreditif işlem hacmine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır. Belirlenen amaç doğrultusunda akreditif işlem hacmi, RKGE, ticari bankaların aktif büyüklüğü, dış ticaret hacmi ve reel efektif döviz kuru analize dahil edilmiştir. Analizde gelişmekte olan ülkeleri temsilen Türkiye düzeyinde 2013 Ocak ayı ile 2022 Haziran ayı arasındaki döneme ilişkin veri seti kullanılmıştır. Çalışmada kullanılan veri setleri Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TMCB) Elektronik Veri Dağıtım Sistemi (EVDS), Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) ve Türkiye İstatistik Kurumu’ndan (TUIK) temin edilmiştir. Gecikmesi Dağıtılmış Otoregresif Testi (ARDL) tahmin sonuçlarına göre, analize dahil edilen değişkenler birbirleriyle eşbütünleşiktir. Bankacılık sektörü aktif büyüklüğü, RKGE ve dış ticaret hacminin akreditif işlem hacmi üzerindeki uzun dönemli etkisi pozitif yönlüdür. Bununla birlikte analize dahil edilen değişkenler arasında akreditif işlem hacmine en büyük etkinin RKGE kaynaklı olduğu tahmin edilmiştir.

In international trade, a letter of credit is a conditional payment method that protects both the importer and exporter from counterparty risk. Since it provide this protection with a bank guarantee, letters of credit are also a type of non-cash credit. In this context, letters of credit contribute to the sustainability of a stable structure in international markets in many ways. It is important to evaluate the factors affecting the letter of credit, which is a secure payment method, both in terms of supply and demand. Therefore, this study aims to investigate the effect of the real sector confidence index (RSCI) and banking sector asset size on letter of credit transaction volume. For this purpose, letter of credit transaction volume, RSCI, asset size of commercial banks, foreign trade volume, and real effective exchange rate are included in the analysis. In the analysis, the data set for the period between January 2013 and June 2022 at the Turkish level representing developing countries is used. The data sets used in the study were obtained from the Central Bank of the Republic of Turkey (CBRT), the Electronic Data Distribution System (EDDS), the Banking Regulation and Supervision Agency (BRSA), and the Turkish Statistical Institute (TSI). According to the results of the Autoregressive Distributed Lags Test (ARDL) estimation, the variables included in the analysis are cointegrated with each other. The long-run effect of banking sector asset size, RSCI, and foreign trade volume on letter of credit transaction volume is positive. However, as the analysis results show, among the variables included in the analysis, the largest effect on the letter of credit transaction volume is driven by the RSCI.