Bilgi Toplumunun Şekillenmesinde Bilişim Kültürünün Anlam ve Önemi

Günümüze kadar geçen sürede dünya toplumları avcı-toplayıcı toplum, tarım toplumu ve sanayi toplumu evrelerini çeşitli boyutlarda yaşamışlar, özellikle sanayi devriminin ortaya çıkardığı gelişmelere paralel olarak gelişmiş, az gelişmiş ve gelişmekte olan toplumlar olarak sınıflanmışlardır. Bu süre içinde bilginin doğası farklılaşmış özellikle sanayi devriminden sonra anlam ve önemi giderek artan bilgi, teknolojik gelişmelere ivme kazandırarak yeni bir toplumsal yapının şekillenmesini sağlamıştır. Bilişim kültürü olarak adlandırılan ve bilgi iletişim teknolojileri (BİT) alanında yaşanan akıl almaz gelişmelerin ürünü olarak ortaya çıkan bu kültürel değişim Bilgi Toplumu olarak adlandırılan yeni bir toplumsal yapıyı literatüre kazandırmıştır. Dünyamız büyük bir değişim içindedir ve Bilgi Toplumu’nun kurum ve kuralları, Sanayi Toplumu’nun kurum ve kuralları üzerinde şekillenmektedir. Bilgi iletişim teknolojileri alanında yaşanan ilerlemeler sosyal bilimcilerin toplumsal değişmenin hızı konusunda ortaya attıkları düşünceleri de derinden etkilemektedir. Eskiden onlu yıllarla açıklanan toplumsal değişme süreçleri günümüzde birkaç yıl ile açıklanır olmuş, kuşaklar arasında yorumlanan çatışma farklılıkları birkaç yaş aralığına sahip kardeşler arasında gözlenir olmuştur. Toplumsal değişmenin itici gücü teknoloji, teknolojinin belirleyicisi ise bilgidir. Bu teorik çerçeveden yola çıkan araştırma ilgili literatür ve Wallerstein’in “Modern Dünya Sistemi” kuramından hareketle dönüşümün yönünü açıklama çabasında olacaktır.

Throughout history, societies around the world have experienced the stages of hunter-gatherer society, agrarian society, and industrial society in various forms. In particular, in parallel with the transformations brought about by the Industrial Revolution, societies have come to be classified as developed, developing, and underdeveloped. During this period, the nature of knowledge underwent significant transformation, and especially after the Industrial Revolution, knowledge—whose meaning and importance increasingly expanded—accelerated technological developments and contributed to the emergence of a new social structure. This cultural transformation—referred to as information culture and emerging as a product of the extraordinary advances in information and communication technologies (ICT)—has introduced into the literature a new form of social organization known as the Information Society. Our world is undergoing profound transformation, and the institutions and norms of the Information Society are being shaped upon those of the Industrial Society. Advancements in the field of information and communication technologies profoundly influence the perspectives put forward by social scientists regarding the pace of social change. Whereas processes of social change were once described in terms of decades, today they can be explained within a span of only a few years; differences that were previously interpreted as generational conflicts have now become observable even among siblings only a few years apart in age. Technology is the driving force of social change, and knowledge is the determinant of technology. Building on this theoretical framework, the study will attempt to explain the direction of transformation by drawing on the relevant literature and Wallerstein’s ‘Modern World-System’ theory.